Aambeeld in Minecraft: repareren, combineren en Too Expensive

Een aambeeld (anvil) maak je in Minecraft van drie ijzerblokken en vier ijzerstaven op de werkbank. Daarmee repareer je gereedschap, wapens en harnas, zet je betoverde boeken op je spullen en geef je voorwerpen een naam. Elke klus kost levels. Kost een klus 40 levels of meer, dan weigert het aambeeld in Overleven met de melding Too Expensive!, in de Nederlandse versie Te duur!, hoe hoog je eigen level ook is.

Hieronder lees je ook hoe je dat voorkomt. Nagelopen voor Java 26.3, met de Bedrock-verschillen die de Minecraft Wiki noemt.

Hoe maak je een aambeeld?

Leg dit op de werkbank:

• Bovenste rij: drie ijzerblokken.
• Middelste rij: één ijzerstaaf in het midden.
• Onderste rij: drie ijzerstaven.

Een ijzerblok maak je van negen ijzerstaven, dus een aambeeld kost je in totaal 31 ijzerstaven. Een beschadigd aambeeld vind je soms in een boslandhuis (woodland mansion) of in spoorruïnes (trail ruins). Hak een aambeeld altijd met een houweel, anders krijg je niets terug.

Wat kun je met een aambeeld?

In het venster Repareren en benoemen leg je links het voorwerp dat je bewerkt en rechts wat je erbij offert. Het resultaat en de Betoveringskosten zie je meteen.

• Repareren met materiaal. Elk stuk herstelt een kwart van de duurzaamheid en kost 1 level: ijzerstaven voor ijzer, diamanten voor diamant, een netherietstaaf voor netheriet, vlaagstaven voor een knots (mace) en fantoommembraan voor een dekschild (elytra). Een boog, schaar of drietand (trident) gaat alleen met een tweede exemplaar.
• Repareren met een tweede voorwerp. Bij twee gelijke voorwerpen krijgt het linker de duurzaamheid van het rechter erbij, plus 12 procent extra, en houdt het zijn betoveringen. Dat kost 2 levels, plus de betoveringen die meekomen.
• Betoveren met een boek. Een betoverd boek rechts zet zijn betoveringen op je voorwerp. Zo krijg je ook betoveringen die de betoveringstafel nooit geeft, zoals Herstel (Mending). Twee gelijke niveaus worden één hoger, tot het maximum: twee keer Scherpte II wordt Scherpte III. Betoveringen die elkaar uitsluiten, zoals Geluk en Zijden streling, gaan niet samen; zie Minecraft-enchantments.
• Hernoemen. Typ bovenin een nieuwe naam, tot 50 tekens in Java. Dat kan met elk voorwerp, en een naamkaartje werkt pas als je het zo een naam hebt gegeven.

Hoe werken de kosten?

Het aambeeld telt bij elke klus op:

• de straf voor eerder werk van allebei de voorwerpen;
• 1 level als je ook hernoemt;
• 1 level per stuk materiaal, of 2 levels als je met een tweede voorwerp repareert;
• de betoveringen die rechts liggen: in Java het niveau na afloop maal een vast getal per betovering. Van een boek is dat getal nooit hoger dan van een voorwerp, en vaak de helft.

Die straf voor eerder werk (prior work penalty) maakt het verschil. Elke keer dat een voorwerp op het aambeeld komt, behalve als je alleen hernoemt, wordt de volgende keer duurder:

Na vijf keer betaal je dus al 31 levels voordat er iets gebeurt, en blijven er nog 8 over voor de klus zelf. Komt het totaal op 40 of meer, dan zie je Te duur!, in Overlevingsmodus en Avontuurmodus. Alleen hernoemen kan in Java altijd: dat kost hooguit 39 levels. Een slijpsteen haalt de straf weg, maar ook alle betoveringen behalve vloeken.

Zo voorkom je Too Expensive

1. Combineer eerst je boeken. Voeg losse boeken twee aan twee samen en zet het grote boek in één keer op je voorwerp. Volgens de wiki krijg je zo zelfs zeven betoveringen op één paar laarzen, wat één voor één niet lukt.
2. Voeg gelijke straffen samen. De nieuwe straf hangt alleen af van de hoogste van de twee, dus combineer dingen die even vaak op het aambeeld lagen.
3. Let op links en rechts. Je betaalt voor de betoveringen van wat rechts ligt. Een boek met Zielensnelheid III links en Herstel rechts kost 2 levels; andersom kost hetzelfde resultaat 12 levels.
4. Hernoem bij de eerste klus. Ook een naam betaalt de straf, en die is dan nog laag.
5. Repareer in één keer. Elke reparatie verhoogt de straf. Gebruik je voorwerp dus tot het bijna kapot is en repareer dan met vier stuks materiaal tegelijk.
6. Zet Herstel erop. Met Herstel repareert een voorwerp zichzelf met de ervaring die je opraapt, en hoeft het niet steeds terug naar het aambeeld. Levels voor de rest haal je snel met een XP-farm.

Wanneer gaat een aambeeld kapot?

Bij elk gebruik heeft een aambeeld 12 procent kans om een stadium achteruit te gaan: van aambeeld naar gebarsten aambeeld, dan naar beschadigd aambeeld, en daarna is het weg. Gemiddeld gaat het zo 25 keer mee, maar het kan ook veel eerder of later zijn. Een gebarsten of beschadigd aambeeld werkt precies hetzelfde, maar repareren kan niet.

Zonder blok eronder valt een aambeeld, net als zand. Valt het meer dan één blok, dan heeft het 5 procent kans per gevallen blok om een stadium te zakken. Wie eronder staat, krijgt 2 schade per gevallen blok na het eerste, tot hooguit 40 schade, oftewel 20 hartjes.

Verschillen tussen Java en Bedrock

• Kosten: in Bedrock betaal je alleen voor betoveringsniveaus die er echt bij komen, dus samenvoegen is daar vaak goedkoper.
• Hernoemen: een naam mag in Bedrock 30 tekens zijn, in Java 50. In Bedrock kan ook alleen hernoemen te duur worden.
• Kaarten: alleen in Bedrock zoom je op een aambeeld een kaart uit, kopieer je hem of zet je er een positiemarkering op.

Het aambeeld op je eigen server

• De grens blijft staan. In de lijst met gamerules op de Minecraft Wiki staat geen regel voor het aambeeld. Levels geven met /experience helpt ook niet, want Te duur! hangt niet af van je eigen level.
• Creatieve modus. Daar geldt de grens niet, kost een klus geen levels en slijt het aambeeld niet. Spreek af of een beheerder zo voor anderen mag smeden, anders voelt het oneerlijk.
• Eén smidse voor iedereen. Een gedeeld aambeeld bij de spawn slijt door ieders gebruik. Zet er een kist met ijzer naast voor een nieuw.
• Boeken ruilen. Een bibliothecaris verkoopt betoverde boeken, ook Herstel. Hoe je een handelshal opzet, lees je in villagers in Minecraft.