Naar de inhoud
VPS

Je nieuwe VPS instellen: SSH, updates en een firewall

Gepubliceerd op 11 november 2026

Een nieuwe VPS stel je in ongeveer een half uur veilig in. Log in als root, installeer de updates, maak een eigen gebruiker met sudo, log voortaan in met een SSH-sleutel en zet inloggen met een wachtwoord uit. Zet daarna de firewall ufw aan, installeer fail2ban en laat beveiligingsupdates automatisch binnenkomen. De stappen werken op Ubuntu 24.04 LTS en op Debian 12 en 13; waar ze verschillen, staat het erbij. Nagelopen op 11 november 2026.

Je nieuwe VPS instellen in het kort
StapZo doe je het
Inloggenssh root@203.0.113.10, met het IP-adres uit de mail
Updatesapt update en apt upgrade
Eigen gebruikeradduser sam en usermod -aG sudo sam
SSH-sleutelssh-keygen -t ed25519 op je eigen computer
Geen wachtwoordloginPasswordAuthentication no en PermitRootLogin no
Firewallufw allow 22/tcp en dan ufw enable
Inlogpogingen blokkerenapt install fail2ban
Automatische updatesunattended-upgrades, op Ubuntu al aan

Nog geen VPS? Bij CakeHosting staat hij binnen een paar minuten klaar, vanaf € 4,20 per maand, inclusief btw.

Voor je begint

  • Je inloggegevens. Na je bestelling krijg je per mail het IP-adres, de gebruikersnaam en het wachtwoord van je VPS. In de voorbeelden gebruiken we 203.0.113.10 als IP-adres en sam als nieuwe gebruiker. Vul je eigen gegevens in.
  • Een terminal. Op macOS en Linux open je Terminal. Op Windows 10 en 11 werkt ssh in PowerShell of Windows Terminal. Staat het er niet op, voeg dan OpenSSH-client toe bij Optionele onderdelen in de instellingen.
  • Een vangnet. Sluit je jezelf buiten, dan kom je via de console toch weer binnen. Die vind je in Mijn CakeHosting: open de pagina van je VPS en klik op VPS-panel openen.

Stap 1: inloggen als root

Open je terminal en log in met het IP-adres uit de mail:

ssh root@203.0.113.10

De eerste keer vraagt SSH of je de server vertrouwt. Typ yes en daarna het wachtwoord uit de mail. Je ziet niets terwijl je typt; dat hoort zo. Verander meteen het wachtwoord van root, want het oude stond in een mail:

passwd

Stap 2: updates installeren

apt update
apt upgrade

Bevestig met y. Herstart je VPS na deze eerste ronde updates met reboot, dan draait hij meteen op de nieuwste kernel. Na een minuut log je opnieuw in.

Stap 3: een eigen gebruiker met sudo

Werk niet de hele dag als root: één typfout kan dan alles kapotmaken. Maak een eigen gebruiker en geef die sudo-rechten. Op Debian staat het programma sudo er niet altijd op, dus installeer het daar eerst:

apt install sudo
adduser sam
usermod -aG sudo sam

adduser vraagt een wachtwoord voor sam. Kies een sterk wachtwoord, want je hebt het nodig voor sudo en voor de console. De vragen naar naam en telefoonnummer sla je over met Enter. Test of het werkt:

su - sam
sudo whoami

Zie je root, dan werkt sudo. Typ twee keer exit om uit te loggen.

Stap 4: inloggen met een SSH-sleutel

Een SSH-sleutel is veel veiliger dan een wachtwoord, want niemand kan hem raden. Je maakt de sleutel op je eigen computer, niet op de VPS. Open een terminal op je computer en typ:

ssh-keygen -t ed25519

Druk op Enter om de sleutel op de standaardplek te bewaren en kies een wachtwoordzin. Die beschermt je sleutel als iemand je computer in handen krijgt. Zet daarna het openbare deel van de sleutel op je VPS. Op macOS en Linux gaat dat met één commando:

ssh-copy-id sam@203.0.113.10

Op Windows bestaat ssh-copy-id niet. Toon daar in PowerShell je openbare sleutel:

cat ~/.ssh/id_ed25519.pub

Kopieer de hele regel, die begint met ssh-ed25519. Log met ssh sam@203.0.113.10 in op je VPS en open het bestand voor je sleutels:

mkdir -p ~/.ssh
nano ~/.ssh/authorized_keys

Plak de regel, sla op met Ctrl+O en Enter en sluit af met Ctrl+X. Zet daarna de rechten goed:

chmod 700 ~/.ssh
chmod 600 ~/.ssh/authorized_keys

Test het in een nieuw terminalvenster met ssh sam@203.0.113.10. Vraagt SSH om de wachtwoordzin van je sleutel, of logt het meteen in, en vraagt het niet om het wachtwoord van sam? Dan werkt het.

Stap 5: inloggen met een wachtwoord uitzetten

Werkt je sleutel, zet dan inloggen met een wachtwoord uit, en inloggen als root ook. Laat je huidige terminal open tot je zeker weet dat alles werkt. Maak als sam een eigen instellingenbestand voor SSH:

sudo nano /etc/ssh/sshd_config.d/00-beveiliging.conf

Zet daarin deze drie regels:

PasswordAuthentication no
KbdInteractiveAuthentication no
PermitRootLogin no

Waarom een apart bestand met 00 vooraan? Ubuntu en Debian lezen de bestanden in sshd_config.d vóór het hoofdbestand, op alfabetische volgorde. SSH gebruikt per instelling de eerste waarde die het tegenkomt. Staat er al een bestand dat wachtwoorden toestaat, dan gaat jouw bestand daar nu voor. Controleer de instellingen en herstart SSH:

sudo sshd -t
sudo systemctl restart ssh

Geeft sshd -t geen uitvoer, dan klopt alles. Met sudo sshd -T | grep -i -E "passwordauthentication|permitrootlogin" zie je welke waarden SSH echt gebruikt: allebei moeten op no staan.

Open nu een nieuw terminalvenster en log in als sam. Lukt dat, dan kun je het oude venster sluiten. Lukt het niet, zet de instelling dan terug in het venster dat nog openstaat. Als root inloggen via SSH kan vanaf nu niet meer; met sudo heb je dezelfde rechten.

Stap 6: de firewall ufw aanzetten

Een firewall laat alleen verkeer door dat je zelf toestaat. Op Ubuntu is ufw de standaard, op Debian installeer je hem eerst. Sta altijd eerst SSH toe, anders sluit je jezelf buiten:

sudo apt install ufw
sudo ufw default deny incoming
sudo ufw default allow outgoing
sudo ufw allow 22/tcp
sudo ufw enable

Bevestig met y. Met sudo ufw status verbose zie je wat er openstaat. Draai je later een website, zet dan ook poort 80 en 443 open met sudo ufw allow 80/tcp en sudo ufw allow 443/tcp.

Gebruik je Docker? Poorten die je met Docker publiceert, gaan buiten ufw om. Hoe je daarmee omgaat, lees je in Docker installeren op je VPS.

Stap 7: fail2ban tegen inlogpogingen

Op elke server die op internet staat, proberen bots de hele dag in te loggen. Met alleen SSH-sleutels komen ze er niet in, maar fail2ban blokkeert adressen die het te vaak proberen. Dat houdt je logboeken rustig.

sudo apt install fail2ban

Op Ubuntu 24.04 en Debian 13 bewaakt fail2ban SSH meteen. Op Debian 12 stel je nog één ding in. Debian 12 installeert rsyslog niet meer standaard en bewaart de logboeken in het systemd-journal, dus het logbestand dat fail2ban zoekt, bestaat daar niet. Maak het bestand /etc/fail2ban/jail.local met sudo nano en zet erin:

[sshd]
backend = systemd

Herstart fail2ban en kijk of het werkt:

sudo systemctl restart fail2ban
sudo fail2ban-client status sshd

Zie je een overzicht met Currently banned, dan draait de bewaking. Krijg je op een ander systeem een foutmelding over een ontbrekend logbestand, dan helpt dezelfde regel in jail.local.

Stap 8: beveiligingsupdates automatisch installeren

Op Ubuntu staat dit al aan: het pakket unattended-upgrades installeert elke dag de beveiligingsupdates. Op Debian zet je het zelf aan:

sudo apt install unattended-upgrades
sudo dpkg-reconfigure unattended-upgrades

Kies Yes (of Ja) als het programma vraagt of het stabiele updates automatisch mag downloaden en installeren. Standaard gaat het alleen om beveiligingsupdates, en je VPS herstart er niet vanzelf voor. Herstart hem daarom af en toe zelf, op een rustig moment, met sudo reboot.

Zelf aan de slag met een VPS? Bij CakeHosting kies je bij het bestellen onder meer Ubuntu 24.04 LTS of Debian 12 of 13, en je VPS staat binnen een paar minuten online. Vanaf € 4,20 per maand, inclusief btw. Bekijk de VPS-pakketten.

En daarna?

  • Kijk wat er openstaat. sudo ss -tlnp toont welke programma's op een poort luisteren.
  • Zet de tijdzone goed met sudo timedatectl set-timezone Europe/Amsterdam, dan kloppen de tijden in je logboeken.
  • Maak back-ups van wat belangrijk is, ook op een plek buiten je VPS.
  • Bouw verder: installeer Docker of host een website met Nginx en gratis SSL.

Wat gaat er vaak mis?

  • Permission denied (publickey). SSH vindt je sleutel niet, of de rechten op ~/.ssh kloppen niet. Kijk of je als de juiste gebruiker inlogt en of authorized_keys de hele regel bevat.
  • Je komt er niet meer in na ufw enable. Je had poort 22 niet eerst toegestaan. Log in via de console in het VPS-panel en typ sudo ufw allow 22/tcp.
  • SSH vraagt nog steeds om een wachtwoord. Een ander bestand gaat voor, of SSH is niet herstart. Kijk met sudo sshd -T welke waarde SSH echt gebruikt.
  • fail2ban start niet op Debian 12. Het logbestand ontbreekt. Zet backend = systemd in jail.local, zoals hierboven.
  • Helemaal vastgelopen? Met opnieuw installeren in het VPS-panel begin je met een schone VPS. Alles wat erop stond, ben je dan wel kwijt.

Veelgestelde vragen

Hoe beveilig ik een nieuwe VPS?

Installeer eerst de updates, maak een eigen gebruiker met sudo, log in met een SSH-sleutel en zet inloggen met een wachtwoord en als root uit. Zet daarna de firewall ufw aan met poort 22 open, installeer fail2ban en laat beveiligingsupdates automatisch installeren.

Moet ik de SSH-poort veranderen?

Dat hoeft niet. Met alleen SSH-sleutels en fail2ban is poort 22 prima. Een andere poort maakt je logboeken rustiger, maar je moet hem dan ook in ufw openzetten en overal onthouden.

Wat doe ik als ik mezelf heb buitengesloten?

Log in via de console in het VPS-panel, dat je opent met de knop VPS-panel openen in Mijn CakeHosting. De console werkt ook als SSH of de firewall dicht zit. Herstel daar je instelling, bijvoorbeeld met sudo ufw allow 22/tcp.

Is fail2ban nodig als ik alleen SSH-sleutels gebruik?

Strikt nodig is het niet: zonder wachtwoordlogin komt niemand binnen door te raden. Fail2ban blokkeert wel adressen die het steeds opnieuw proberen, en dat houdt je logboeken rustig.

Werken deze stappen ook op Rocky Linux of CentOS Stream?

Het idee is hetzelfde, maar de commando's verschillen. Daar installeer je pakketten met dnf in plaats van apt, en is firewalld de standaardfirewall in plaats van ufw.

Meer vragen? Bekijk alle veelgestelde vragen

Verwante artikelen